'Molens'

In het kadasterplan worden er 17 molens vermeld. De molens die gebruikt maakten van water- of windenergie werden zwaarder belast dan molens die paarden gebruikten als aandrijving voor de molenstenen. Er zijn 10 watermolens en 7 windmolens. Op het land- en kaartboek uit 1684 worden ook 10 watermolens vermeld te Ronse.(26)

  • B751 : eig. Leonard Delagache, art. 444. Watermolen. B750: op dit perceel werden er dennenbomen gekweekt (pépinière), Ninovestraat 54-56

Bruulmolen, gelegen in de Beekstraat. De molen werd afgebroken in 1926.(8)


  • D219 : eig.: Clement Demarez, art.529. Watermolen

Kapellemolen met een waterreserve (D535) voor wanneer de waterstand te laag zou in de Molenbeek. De familie Demarez is meer dan 100 jaar eigenaar geweest van deze molen.(8)


  • E831b : eig.: Jacques David-Dubaillon, art.699. Oliemolen. Huidige Priesterstraat nr.7.(zie hoger)
  • B1349 : eig.: Pierre Vanhoutte, art.907. Watermolen. (zie hoger Braambos)
  • C2207bis :eig.: Nicolas Vallez, art.1544. Watermolen.

Molen Charlou. De stamvader van de molenaarsfamilie Vallez was Charles-Louis, vandaar CharlouBroeder Emmanuel (8) schrijft: "Nabij den molen lag over de beek (Rieu du moulin) een brugje in het niveau van de oevers. Wanneer de voorraadvijver uitgeruimd was, kon een man recht staan onder de brug." Dit brugje staat getekend op deze Popp-kaart. Nicolas Vallez, °Saint-Sauveur, 20.10.1783 en +Ronse, 27.6.1867, zoon van Charles Joseph Vallez en Isabelle Ledoux, was gehuwd met Marie-Anne Josephe Dutranoit.


  • B1198 : eig.: (kinderen) Jean Baptiste Vandermeerschaut, art.1710. Watermolen 'Tertebeek'

Terbeke molen. Deze molen werd ook molen Meerschat of Meerschats'molen genoemd.(8)

  • B1179bis : eig.: Emmanuel en Denis Deman, art.1785. Watermolen

  • B657b : eig.: Emmanuel en Denis Deman, art.1785. Windmolen doch staat foutief vermeld als watermolen.

Emmanuel Augustin Deman, °Ronse, 1796 en +Ronse, 20.10.1873, ongehuwde zoon van Pierre Francois Deman en Anne Francoise Machtelinck. Denis Deman was de jongere broer van Emmanuel.

Boven in de Bredestraat , rechtover de huidige Barreelstraat, stond een houten windmolen op een natuurlijke hoogte. De kaart van Ronse uit 1684 vermeldt daar het 'Wintmeulenvelt' en ten noorden daarvan het 'Brulmeulenvelt' maar er staat blijkbaar geen molen bij getekend. Voortgaande op de naam van dit gebied kan er verondersteld worden dat daar effectief reeds een molen was en dat de ideale plaats daarvoor, op een hoogte, boven de Bredestraat was. Mogelijk is de molen einde 16°eeuw tijdens de godsdienstperikelen, zoals zovele andere windmolens, verwoest geweest en is die plaats pas veel later terug gebruikt voor een windmolen. De kaart van Blaeu uit 1665 toont een windmolen, niet op de exact juiste plaats maar rekening houdende met de foutmarges uit die tijd is het mogelijk toch deze windmolen. In 1861 werd de staakmolen openbaar te koop gesteld. Deze molen is in 1886 eigendom geworden van Vander Haeghen.
  • C1232 : eig.: Pierre Francois Roman uit Ellezelles, art.1875. Windmolen

Schoonboekemolen, een stenen olie- en korenwindmolen werd gesloopt in 1879.(14) De molen werd in 1867 te huur aangeboden door de weduwe Roman.

  • B1969 : eig.: Jean Antoine Vanderboilden, art.1896. Watermolen

De ijsmolen. Door een verkeerde interpretatie van 'Ice molen', (ice is oud-vlaams voor water) en foutieve vertaling naar 'moulin aux glaçons', heeft deze molen zijn rare naam gekregen.(8) De naam van de eigenaar is Vandercoilden en niet Vandercoilden. Jean Antoine Vandercoilden, °Ronse, 1798 en +Ronse, 17.3.1875, zoon van Quintin Vandercoilden en Jeanne Catherine Vandergheynst, was gehuwd met Rosalie Cauterman.

LK1684 : eigendom van het klooster van Maagdendale van Pamele maar uitgebaat door Jan Vandercoilden.(8)

  • D724-D725b : eig.: Marie Caroline Massez, art.2025. Watermolen voor koren en olie.

Calemolen, Blokmolen. Broeder Emmanuel (8) schrijft dat Cale een slechte vertaling van de Waalse tekenaars van Popp zou zijn van 'blok'. De naam Calemolen is niet gekend onder de mensen, noteert hij verder, wel Blokmolen.

LK1684 : eigendom van Jor. Frans Hermes Maes en Gilles Speliers (23)

  • C379b : eig.: Emmanuel Lejour, art.3254. Windmolen

De Molen in de Athstraat, genoemd als 'Molen Vanderhaegen' naar de laatste molenaar, stond eerst op het JB Guissetplein en werd in 1842 overgebracht door Emmanuel Lejour naar de Athstraat na toelating van de Bestendige deputatie van de provincie. De stad kocht de grond op de huidige Guissetplaats en de molenstoel voor 2800 Bfr. Met dikke touwen en rolblokken werd de molen voortgetrokken door mannen en op zijn nieuwe locatie gezet.(24)

  • E1049bis : eig.: broers en zussen Jean Baptiste Vandergheynst, art.3360.

Kapittelmolen of Kerkhofmolen in de Watermolenstraat. Gelegen aan de westelijke kant van de samenvloeiing van de Molenbeek en de Loozebeek, wordt hij voor het eerst vermeld in 1315 als de 'moulin del atre' of Kerkhofmolen.(25)

  • D1338a : eig.: Leopold Vanrokegem-Bersez, art.3431. Windmolen

Triburymolen, gebouwd in 1850.

  • B1791 : eig.: Gustave Scribe, art.3558 (zie hoger Muziekbos)
  • C1530 : eig.: Amelie-Francoise Cambier, art.2868. Moulin de WaetsbruggeDeze windmolen staat in de artikels vermeld als 'bâtiment rural'. Waarschijnlijk was het een ruine bij de opmaak van dit plan. Een brand had de molen vernield in 1850 en in 1883 werd hij gesloopt.(19) De weg naar die molen heette toen ketseweg, de huidige Blauwesteen. De molen was opgetrokken uit steen (arduinen gedeelten?/ blauwe steen?). Mogelijk ligt die stenen molen aan de oorsprong van de straatnaam Blauwesteen.
  • C152 : eig.: Louis Massez, zoon van Jean Baptiste. Art.1712. Steene meuleken

Louis Massez, °Ronse, 16.5.1803, zoon van Jean Baptiste Massez en Jeanne Mollaert, huwt te Ronse op 7.1.1829 met Adele Callewaert. De weg naar die molen staat vermeld als Chemin Carrière Massez. Het ijzerenraderwerk,een windroos naar Amerikaans voorbeeld werd in 1850 door Henri Delfosse, slotenmaker wonende op het huidige Guissetplein, gemaakt. (23) Deze molen stond in de huidige Teniersstraat.

Maak een gratis website.